Çelik Boru Basınç Sınıfı Rehberi: PN, Schedule ve EN Toleransları
Endüstriyel Boru Sistemleri | Güncellenme: 08 Mart 2026 | Okuma Süresi: 7 Dk
Petrol rafinerisindeki yüksek sıcaklık buhar hattından evdeki doğalgaz borusuna kadar; borular içinden geçen akışkanın basıncı, ısısı ve korozifliğine göre sınıflandırılır. Yanlış basınç sınıfı seçilirse tesisat çatlar; hayat tehlikesi ve büyük maddi kayıp kaçınılmaz olur.
PN Sistemi (Avrupa / DIN / EN Standardı)
PN, "Pressure Nominale" yani Nominal Basınç anlamına gelir. PN değeri, 20°C'de o boru/bağlantı parçasının güvenle taşıyabileceği maksimum basınç (bar) değeridir.
PN6: Soğuk su dağıtım hatları (Yerleşim binaları).
PN10: Orta basınç proses hatları ve pompa deşarj kolektörleri.
PN16: Endüstriyel buhar kondensatı ve yağlı sıvı borular.
PN25–PN40: Yüksek basınçlı kazan enerji hatları ve buharlı proses sistemleri.
Schedule Sistemi (Amerikan ASME/ANSI Standardı)
ABD kökenli petrokimya tesislerinde ve LNG terminallerinde sıklıkla yabancıların kullandığı "Schedule" sistemi, PN'den farklı olarak doğrudan et kalınlığını kodlar.
SCH 10: İnce et (Düşük basınç, pnömatik iletim).
SCH 40: Standart et – Genel amaçlı (Su, hava, gaz).
SCH 80: Ağır et – Korozif kimyasal hatlar.
SCH 160: Extra ağır – Yüksek basınçlı hidrolik ve buhar.
*SCH arttıkça et kalınlaşır, iç çap küçülür, boru ağırlaşır ve pahalanır!
Tolerans ve Sertifika Önemi
EN 10216-1 standardına göre dikişsiz çelik borularda et kalınlığı toleransı "–12.5% / +olumlu yönde serbest" olarak belirlenir. Yani 10 mm et şartnamesindeyseniz, fabrika size minimum 8.75 mm'ye kadar ince et teslim edebilir ve bu standart içindedir. EN 10204 3.1 sertifikasıyla malzemenin gerçek et kalınlığı teyit edilmeli!
Karar Kılavuzu
Avrupa ekipmanlı tesis → PN sistemi (DIN/EN 10216).
ABD/Orta Doğu işi (ASME) → Schedule sistemi.
Her iki durumda sertifikası olmayan boru kullanmayın!